ભારતની ચૂંટણી વિશ્વસનીયતા વૈશ્વિક પ્રેસના ધ્યાનના કેન્દ્રમાં છે, કારણ કે વ્યાપક વિરોધ પ્રદર્શનો હવે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના નેતૃત્વ હેઠળના ભારતના ચૂંટણી પંચ (ECI)ને પડકાર આપી રહ્યા છે. વિશ્વભરના અવાજો પ્રશ્ન ઉઠાવી રહ્યા છે કે ભારતમાં લાંબા સમયથી વખણાતું લોકશાહી માળખું હવે જોખમમાં છે કે નહીં.
—
## રાષ્ટ્રીય આક્રોશ ભડકાવનાર ચીંગારી
*The Indian Express*ના તપાસ અહેવાલોએ મતદાર યાદીઓના Special Intensive Revision (SIR)માં ગંભીર ખામીઓ બહાર પાડી. SIR પ્રક્રિયા દરમિયાન લગભગ 13.3 કરોડ લોકોને મતદાર યાદીઓમાંથી દૂર કરવામાં આવ્યા. આ ખુલાસાઓ બાદ નાગરિક અને રાજકીય સક્રિયતામાં તેજી આવી. વિરોધ પક્ષોથી લઈને Cockroach Janta Party જેવા યુવા-કેન્દ્રિત જૂથો સુધી, દેશભરમાં કુમારના રાજીનામા અને મતદાર યાદી સુધારણા પ્રક્રિયામાં ફેરફારની માંગ સાથે વિરોધ પ્રદર્શનો ફાટી નીકળ્યા છે.
—
## વૈશ્વિક મીડિયા ચિંતાપૂર્વક નિરીક્ષણ કરી રહ્યું છે
### The New York Times
SIR પ્રક્રિયા સૌથી નબળા વર્ગો, ખાસ કરીને ભારતના સૌથી ગરીબ નાગરિકો પર અસમાન બોજ નાખે છે તેવી દલીલ કરતાં *The New York Times*એ અહેવાલ આપ્યો કે ઘણા લોકોને મતદાનનો અધિકાર જાળવી રાખવા માટે દસ્તાવેજો રજૂ કરવાની ફરજ પડી રહી છે. આ અહેવાલમાં એવી આશંકા પણ વ્યક્ત કરવામાં આવી કે આ પગલાથી ભારતના 200 મિલિયન મુસ્લિમો મતાધિકારથી વંચિત થઈ શકે છે, જેમને કેટલાક લોકો વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને સત્તારૂઢ પક્ષના સંભવિત સમર્થકો ન ગણતા હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત, NYTએ “absent, shifted, and others” તરીકે ઓળખાવવામાં આવેલા આશરે 90 મિલિયન મતદારોને યાદીમાંથી દૂર કરવાના મુદ્દાને રેખાંકિત કર્યો અને સૂચવ્યું કે આથી ચૂંટણી પ્રક્રિયા પ્રત્યે અવિશ્વાસ ઊભો થઈ શકે છે તથા અગાઉની ચૂંટણીઓની વૈધતા પર પ્રશ્નો ઊભા થઈ શકે છે.
### The Economist
*The Economist*એ ચૂંટણી પંચના સૂત્ર—“કોઈ મતદાર પાછળ ન રહી જાય”—અને બહિષ્કાર તથા અન્યાયના આરોપો વચ્ચે ઊભી થયેલી તેની વર્તમાન છબી વચ્ચેની વિસંગતિ તરફ ધ્યાન દોર્યું. તેણે સત્તારૂઢ BJP દ્વારા કરવામાં આવેલા તાજેતરના કાયદાકીય ફેરફારોની અસરને પણ ઉજાગર કરી અને જણાવ્યું કે આ ફેરફારો ECIમાં નિયુક્તિઓને પ્રભાવિત કરવાની સત્તા સહિત લાંબા સમયથી અમલમાં રહેલા નિયંત્રણો અને સંતુલનોને નબળા પાડે છે.
### BBC
BBCએ પોતે જ જ્ઞાનેશ કુમાર પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું—62 વર્ષીય કારકિર્દી બ્યુરોક્રેટ, જેઓ જટિલ કાર્યોને ચોકસાઈથી સંભાળવા માટે જાણીતા છે. અગાઉ મોટાભાગે પડદા પાછળ રહેનારા કુમાર હવે ECIના નિર્ણયોના જ નહીં, પરંતુ તેની અખંડિતતાના પણ બચાવ માટે આગળ આવ્યા છે. BBCએ નોંધ્યું કે આ પ્રકારનું જાહેર દબાણ તેમની કારકિર્દીમાં નવું છે અને વર્તમાન તપાસનું ભારણ કેટલું મોટું છે તે દર્શાવે છે.
### Financial Times
વિરોધ પ્રદર્શનો પ્રત્યે રાજ્યની પ્રતિક્રિયાઓએ પણ આંતરરાષ્ટ્રીય ધ્યાન ખેંચ્યું છે. *Financial Times*એ અહેવાલ આપ્યો કે કુમારને હટાવવાની અને SIR પ્રક્રિયા સમાપ્ત કરવાની માંગ સાથે યોજાયેલા દેખાવો સામે ટિયર ગેસ, પાણીની તોપો અને મોટા પાયે અટકાયતોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. અહેવાલમાં નોંધાયું કે આ ઘટનાઓ એવા સમયે બની રહી છે જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશ અને ગુજરાતમાં રાજ્ય વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ નજીક છે—બંને રાજ્યોને 2029ની આગામી સામાન્ય ચૂંટણી પહેલાં જનભાવનાના સંકેતદાતા તરીકે જોવામાં આવે છે.
—
## લોકશાહી અને જનવિશ્વાસ પર અસર
### ચૂંટણીની નિષ્પક્ષતા અંગે વધતી શંકાઓ
વૈશ્વિક ટિપ્પણીઓમાં વિવેચકોએ વધતી જતી એવી ધારણા પર પ્રકાશ પાડ્યો છે કે ચૂંટણી યાદીઓમાં કરવામાં આવતા સુધારાઓનો ઉપયોગ કેટલાક મતદાર જૂથોને હાંસિયામાં ધકેલવા માટે થઈ શકે છે. *The New York Times* અને *The Economist* બંનેએ પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો કે SIR હેઠળ લાખો નામો દૂર કરવાથી મહત્વપૂર્ણ રાજ્ય અથવા રાષ્ટ્રીય ચૂંટણીના પરિણામો પ્રભાવિત થઈ શકે છે કે નહીં.
### હાંસિયામાં રહેલા સમુદાયો પર ધ્યાન
આ વિરોધ ખાસ કરીને હાંસિયામાં રહેલી વસ્તીમાં—ખાસ કરીને મુસ્લિમોમાં—સૌથી વધુ જોવા મળી રહ્યો છે. હિમાયત જૂથોનો દાવો છે કે મતદાર યાદીમાંથી કરવામાં આવેલી આ કાપછાંટથી તેઓ અસમાન રીતે પ્રભાવિત થઈ રહ્યા છે. અનેક નામો BJPના સભ્યો અથવા સ્થાનિક અધિકારીઓ દ્વારા Form 7 રજૂ કરીને કરવામાં આવેલી વાંધા અરજીઓ બાદ દૂર કરવામાં આવ્યા છે. આ નામો એવા વિસ્તારોમાં હતા, જેને ઘણીવાર વિરોધ પક્ષની મજબૂત હાજરી ધરાવતા વિસ્તારો તરીકે જોવામાં આવે છે.
### આગળના રાજકીય દાવપેચ
ઉત્તર પ્રદેશ અને ગુજરાતમાં રાજ્ય વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ ઝડપથી નજીક આવી રહી છે અને વૈશ્વિક સ્તરે તેને મોદી લોકપ્રિયતાના સતત પ્રભાવના સંકેત તરીકે જોવામાં આવે છે. સુધારેલી મતદાર યાદીઓ પરિણામોને પ્રભાવિત કરી શકે છે તેવી ધારણાઓને કારણે આ ચૂંટણીઓનું મહત્વ વધ્યું છે. SIR અને ECની કાર્યવાહી અંગેનો જનઅસંતોષ BJP માટે ચૂંટણીમાં નુકસાનમાં પરિવર્તિત થઈ શકે છે કે નહીં, તેના પર નિરીક્ષકોની નજીકથી નજર છે.
—
## સંસ્થાઓ અને નાગરિક સમાજની ભૂમિકા
આ વિરોધ પ્રદર્શનો એ વધતી જતી અપેક્ષાઓને રેખાંકિત કરે છે કે રાજકીય દબાણના આરોપો વચ્ચે પણ ECI જેવી સંસ્થાઓ નિષ્પક્ષ રીતે કાર્ય કરે. ભૂતપૂર્વ ચૂંટણી અધિકારીઓ, કાનૂની નિષ્ણાતો અને નાગરિક સમાજના અવાજો એ તપાસી રહ્યા છે કે ભારતની લોકશાહી વ્યવસ્થામાં રહેલા નિયંત્રણો અને સંતુલનો નબળા પડી રહ્યા છે કે નહીં.
દરમિયાન, યુવા નેતૃત્વવાળી ચળવળો અને રાજકીય વિરોધ પક્ષો સક્રિય રીતે સંગઠિત થઈ રહ્યા છે. તેમનો ઉદ્દેશ અગાઉના વિરોધ પ્રદર્શનોમાંથી મળેલી ગતિ જાળવી રાખવાનો છે—જેમ કે એક મોટા પેપર લીક કૌભાંડ બાદ થયેલા રાજીનામાઓ તરફ દોરી ગયેલા વિરોધ પ્રદર્શનો.
—
## વૈશ્વિક દૃષ્ટિકોણથી નિર્ણય
આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા ભારતની મજબૂત લોકશાહી તરીકેની છબી અને તેની ચૂંટણી વ્યવસ્થાને ઘેરી રહેલા વિવાદ વચ્ચેના તણાવને સમજવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. મતાધિકારથી વંચિત કરવાના આક્ષેપો, સંસ્થાકીય સ્વતંત્રતા અને લોકશાહી માપદંડો અંગેના પ્રશ્નો ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે. ઘણા લોકો વિચારતા થયા છે કે ભારતે દાયકાઓ દરમિયાન ઊભી કરેલી પ્રતિષ્ઠા વર્તમાન દબાણો સામે ટકી શકશે કે નહીં.
એક વ્યાપક કથાનક સ્પષ્ટપણે સામે આવે છે: વિશ્વ માત્ર નિરીક્ષણ કરી રહ્યું નથી; તે નિર્ણય પણ આપી રહ્યું છે—તાજેતરની મતદાર યાદી સુધારણાઓની અખંડિતતા અંગે જ નહીં, પરંતુ ભારતમાં લોકશાહી પ્રક્રિયાઓની મજબૂતી અને સ્થિતિસ્થાપકતા અંગે પણ.
—
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
