ટ્રમ્પ નવા હુમલા કરે તો તેહરાને ગલ્ફ દેશોને ધમકી આપતાં અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધ ઉગ્ર બન્યું

જ્યારે રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump એ ઈરાન પર નવા સૈન્ય હુમલાના સંકેત આપ્યા, ત્યારે તેહરાને કડક ચેતવણી આપી: અમેરિકન મથકો ધરાવતા અથવા અમેરિકી કામગીરીમાં સહયોગ આપતા ગલ્ફના આરબ દેશો, જો Washington નવા હુમલા કરશે તો, નિશાન બની શકે છે. આ તણાવમાં વધારો પ્રાદેશિક અસ્થિરતા વધારવાની અને મધ્ય પૂર્વના યુદ્ધને સમાપ્ત કરવાના નાજુક રાજદ્વારી માળખાને નબળું પાડવાની ધમકી આપે છે.

—

## USના હુમલા અને ઈરાનની ધમકીઓ વચ્ચે વધતો તણાવ

Washington અને Tehran વચ્ચે 28 ફેબ્રુઆરી, 2026ના રોજ શરૂ થયેલો સંઘર્ષ હવે મર્યાદિત US-Israeli કામગીરીમાંથી વિકસીને ઈરાનના ગલ્ફ પડોશી દેશોને અસર કરતી વ્યાપક અથડામણમાં ફેરવાઈ ગયો છે. Trump વહીવટીતંત્રએ તેહરાનને વાટાઘાટો માટે મજબૂર કરવાના પ્રયાસરૂપે વારંવાર હવાઈ હુમલા અને આર્થિક પગલાં લીધાં છે, જ્યારે ઈરાને ચેતવણી આપી છે કે તેનો પ્રતિસાદ હવે તેની સરહદો સુધી મર્યાદિત રહેશે નહીં.

એપ્રિલની શરૂઆતમાં ઈરાને ધમકી આપી હતી કે જો Washington વધુ હુમલા કરશે—ભલે તે મર્યાદિત હોય—તો તે પ્રાદેશિક અમેરિકી મથકો પર “લાંબા અને પીડાદાયક હુમલા” કરશે. યુદ્ધ આગળ વધતાં ઈરાને Gulf Cooperation Council (GCC)ના દેશો અને નિર્ધારિત અમેરિકી મથકો પર મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલા કર્યા. આ કાર્યવાહીથી ગલ્ફ દેશો પર દબાણ વધ્યું અને તેમને પોતાના જોડાણો તથા સંરક્ષણ વ્યવસ્થાઓનું પુનર્મૂલ્યાંકન કરવાની ફરજ પડી.

—

## Trumpના અલ્ટિમેટમ અને યુદ્ધવિરામના વિવાદો

જૂનની શરૂઆતમાં Trump એ ચેતવણી આપી હતી કે જો તેહરાન સંપૂર્ણ સહયોગ ફરી શરૂ નહીં કરે તો ઈરાનમાં અમેરિકી હુમલા વીજ ઉત્પાદન મથકો અને મહત્વપૂર્ણ માળખાં સુધી વિસ્તરશે. તેના જવાબમાં, ઈરાનની સેનાએ જાહેર કર્યું કે તેના ઊર્જા માળખા પરના વધુ હુમલાથી ગલ્ફ દેશોની ઊર્જા અને જળપ્રણાલીઓ સામે બદલો લેવામાં આવશે.

જૂનના મધ્યમાં થયેલા નાજુક કરાર સહિત યુદ્ધવિરામના રુકરુકીને થતા પ્રયાસો છતાં પરિસ્થિતિ વધુ ખરાબ બની. અમેરિકી સૈન્ય કામગીરીમાં વધારો થયો અને ઈરાન વાણિજ્યિક જહાજો પરના પોતાના હુમલાઓને ટકાવી રાખવા માટે ઉપયોગમાં લેતું સ્થળો, ખાસ કરીને વ્યૂહાત્મક Strait of Hormuz આસપાસ, નિશાન બનાવાયા. તેહરાને અમેરિકી સૈન્ય સુવિધાઓ ધરાવતા ગલ્ફ દેશોને નિશાન બનાવી પ્રતિક્રિયા આપી.

—

## ગલ્ફ દેશો બે આગ વચ્ચે ફસાયા

ગલ્ફ રાજાશાહીઓએ સંયમ અને આત્મરક્ષણ વચ્ચે સંતુલન જાળવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. તેઓ એક તરફ USના રાજદ્વારી ભાગીદાર છે અને બીજી તરફ ઈરાનના વળતા હુમલાઓથી સીધી અસરગ્રસ્ત ભૌગોલિક પડોશી છે. ઉદાહરણ તરીકે:
– Dohaમાં ચેતવણીના સાયરન વાગતાં Qatar એ પોતાના જોખમના સ્તરમાં વધારો કર્યો અને રહેવાસીઓને આશ્રય લેવા અપીલ કરી.
– Kuwait અને Bahrain એ ઈરાની મિસાઇલ અને ડ્રોનને અટકાવ્યાં હોવાના અહેવાલ છે. Kuwaitના ડિસેલિનેશન પ્લાન્ટ્સમાં વિક્ષેપ પડ્યો અને તેનું આંતરરાષ્ટ્રીય વિમાનમથક અસ્થાયી રીતે બંધ કરવામાં આવ્યું.

તેહરાને અમેરિકી હુમલાઓના જવાબમાં આ રાજ્યોમાં રહેલી અમેરિકી સૈન્ય સંપત્તિઓની હાજરીને તેમને નિશાન બનાવવાનું કારણ ગણાવ્યું છે.

—

## વૈશ્વિક ઊર્જા અને રાજદ્વારી પર અસર

Strait of Hormuzનું વાસ્તવિક અથવા ધમકીરૂપે થતું બંધ થવું હજુ પણ એક કેન્દ્રીય પરિબળ છે. યુદ્ધ પહેલાં વિશ્વના આશરે 20% તેલ અને કુદરતી ગેસનો પ્રવાહ આ સાંકડા જળમાર્ગમાંથી પસાર થતો હતો. કોઈપણ વિક્ષેપથી તેલના ભાવમાં ભારે ઉછાળો આવ્યો છે અને ઊર્જા સુરક્ષા અંગે ચિંતાઓ વધી છે, ખાસ કરીને ઊર્જા વપરાશ કરતા દેશોમાં.

શાંતિ સ્થાપવાના અન્ય નાજુક પ્રયાસો પણ તૂટી પડવાના જોખમમાં છે. રાજકીય વિશ્લેષકો ચેતવણી આપે છે કે જો રાજદ્વારી સફળતા વિના ઈરાનની ધમકીઓ ચાલુ રહેશે, તો ગલ્ફ દેશોને US સાથે વધુ સંપૂર્ણ રીતે જોડાવા માટે મજબૂર થવું પડી શકે છે.

—

## ભવિષ્યમાં શું થઈ શકે?

હવે બંને પક્ષો માત્ર હુમલાઓ નહીં, પરંતુ સીધી ધમકીઓનું પણ આદાનપ્રદાન કરી રહ્યા હોવાથી, વિશ્લેષકો માને છે કે સંપૂર્ણ પાયે પ્રાદેશિક સંઘર્ષ વધવાની શક્યતા છે, પરંતુ તે અનિવાર્ય નથી. US અને Tehran બંને હજુ પણ માને છે કે વાટાઘાટો બહાર નીકળવાનો માર્ગ પૂરો પાડી શકે છે. પરંતુ ધીરજનો ભંડાર ખૂટી રહ્યો છે. ગલ્ફ દેશો, ખાસ કરીને જ્યાં અમેરિકી સૈન્યની હાજરી છે, તેમના પ્રદેશોમાં તણાવ ફેલાવાના જોખમ અંગે વધુને વધુ ખુલ્લેઆમ અવાજ ઉઠાવી રહ્યા છે.

તેહરાનની ધમકીઓનો કેન્દ્રબિંદુ છે:
– અમેરિકી દળોને આશ્રય આપતા ગલ્ફ દેશો પર હુમલા
– ઊર્જા, પાણી અને માળખાકીય પ્રણાલીઓને નિશાન બનાવતા હુમલા
– Strait of Hormuz મારફતે જહાજોની અવરજવર ખોરવવી

Washingtonની પ્રતિક્રિયાઓમાં સૈન્ય તણાવ વધારવો, નવા હુમલાની ધમકીઓ, નૌકાદળની નાકાબંધીનો અમલ અને USના હેતુઓ સુરક્ષિત કરે તથા સ્થિરતા પુનઃસ્થાપિત કરે તેવી સમજૂતી માટેના રાજદ્વારી પ્રયાસો સામેલ રહ્યા છે.

—

યુદ્ધ છઠ્ઠા મહિનામાં પ્રવેશી રહ્યું છે ત્યારે દાવ વધુ ઊંચા બની રહ્યા છે. ઈરાનને નિશાન બનાવતી US-Israelની કામગીરી તરીકે જે શરૂઆત થઈ હતી, તે હવે અનિશ્ચિત પરિણામો ધરાવતા વિસ્તરતા પ્રાદેશિક સંઘર્ષમાં પરિવર્તિત થઈ ગઈ છે. વૈશ્વિક આર્થિક નુકસાન ટાળવા ઉપરાંત, અણઘડ પ્રતિશોધ અટકાવવા અને રાજદ્વારી માર્ગો જાળવી રાખવા માટે હવે શક્તિપ્રદર્શન અને સાવચેતી વચ્ચેનું સંતુલન કેન્દ્રસ્થાને આવી ગયું છે.

This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.