સ્વતંત્રતા દિવસ: ખડગે અને સોનિયાના નિર્દેશ છતાં કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં વંદે માતરમ્ સંપૂર્ણ ગવાયું

નવી દિલ્હીમાં Congress પક્ષના મુખ્યમથક ખાતે સ્વતંત્રતા દિવસના અવસરે એક વિવાદાસ્પદ ઘટના બની. અહીં *Vande Mataram*નું સંપૂર્ણ છ અંતરાવાળું સંસ્કરણ ગાવામાં આવ્યું—જોકે પક્ષના નેતાઓ Mallikarjun Kharge અને Sonia Gandhiએ કથિત રીતે તેનાથી વિપરીત સૂચના આપી હતી. મીડિયા દ્વારા ભારે ધ્યાન ખેંચનાર આ ઘટના ત્યારે બની, જ્યારે Lok Sabha Opposition Party (LOP)એ લાલ કિલ્લા ખાતે યોજાયેલા સત્તાવાર સમારોહમાં હાજરી આપી નહોતી.

## છ અંતરા ગવાયા, સૂચનાઓની અવગણના

Congressના મુખ્યમથક ખાતે રાષ્ટ્રીય ગીત *Vande Mataram*નું સંપૂર્ણ ગાન કરવામાં આવ્યું, જેમાં 2026ની શરૂઆતમાં સરકાર દ્વારા જારી કરાયેલા નવા નિર્દેશો મુજબ તમામ છ અંતરા ગવાયા. Kharge અને Sonia Gandhiએ કથિત રીતે ટૂંકું સંસ્કરણ—સંભવતઃ માત્ર પ્રથમ બે અંતરા—ગાવાનો આદેશ આપ્યો હતો, છતાં કાર્યક્રમમાં સંપૂર્ણ ગાન કરવામાં આવ્યું.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયે 28 જાન્યુઆરીએ જારી કરેલા આ નિર્દેશો અનુસાર, સત્તાવાર કાર્યક્રમોમાં રાષ્ટ્રીય ગીત અને રાષ્ટ્રગીત બંને સાથે વગાડવામાં આવે ત્યારે પ્રથમ *Vande Mataram*ના તમામ છ અંતરા ગાવા ફરજિયાત છે, જેમાં આશરે **3 મિનિટ અને 10 સેકન્ડ**નો સમય લાગે છે. આ ઉપરાંત, આ ગાન દરમિયાન ઉપસ્થિત લોકોએ સાવધાનની મુદ્રામાં ઊભા રહેવું જરૂરી છે.

## પક્ષની આંતરિક ગતિશીલતા અને નેતૃત્વના નિર્ણયો

નેતૃત્વની સૂચનાઓને જાણે અવગણીને કરવામાં આવેલું આ ગાન પક્ષની અંદર આ નિર્દેશને લઈને રહેલા તણાવ તરફ સંકેત આપે છે. Congressનું નેતૃત્વ કરતા અને વિપક્ષના નેતા તરીકે કાર્યરત Kharge અગાઉ આ મુદ્દાના અતિશય રાજકીયકરણ અંગે અસ્વસ્થતા વ્યક્ત કરી ચૂક્યા છે. બીજી તરફ, પક્ષનાં વરિષ્ઠ નેતા અને Congressનાં ભૂતપૂર્વ અધ્યક્ષ Sonia Gandhiએ કથિત રીતે ગીતને ટૂંકાવીને ગાવાની સૂચનાને સમર્થન આપ્યું હતું. ગાનને ઓછા અંતરાઓ સુધી મર્યાદિત રાખવાનો તેમનો નિર્દેશ પક્ષના 1937ના અધિવેશનમાં પસાર થયેલા ઐતિહાસિક ઠરાવને પ્રતિબિંબિત કરવાનો પ્રયાસ હોઈ શકે છે.

Congressની આંતરિક સ્મૃતિ મુજબ, 1937માં Working Committeeના એક નિર્ણયને Rabindranath Tagore, Mahatma Gandhi અને Subhas Chandra Bose સહિતના નેતાઓનું સમર્થન મળ્યું હતું. તેમાં સર્વસંમતિથી નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું કે રાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમોમાં *Vande Mataram*ના માત્ર પ્રથમ બે અંતરા જ ગાવામાં આવે. આ નિર્ણય પાછળનું એક કારણ એ હતું કે બાકીના અંતરાઓમાં રહેલી ધાર્મિક છબીઓ અન્ય ધર્મોના સભ્યોને અણગમતી લાગી શકે છે.

## લાલ કિલ્લાનો કાર્યક્રમ: LOPની ગેરહાજરી

લોકસભાના વિપક્ષ પક્ષે લાલ કિલ્લા ખાતે યોજાયેલા સ્વતંત્રતા દિવસના કાર્યક્રમમાં પોતાની ગેરહાજરી નોંધપાત્ર રીતે દર્શાવી. સામાન્ય રીતે Congressનું ટોચનું નેતૃત્વ આ સમારોહમાં હાજરી આપે છે અને વડાપ્રધાનના સંબોધન દરમિયાન મુખ્ય મેદાનમાં સ્થાન લે છે. જોકે, આ વર્ષે LOPનો બહિષ્કાર વિરોધ અથવા વ્યૂહાત્મક નિવેદન તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે. અત્યાર સુધી Congressના નેતૃત્વ તરફથી કોઈ જાહેર સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી નથી કે આ ગેરહાજરી *Vande Mataram*ના પ્રોટોકોલ અંગેના મતભેદો સાથે સંબંધિત છે કે નહીં.

## કાનૂની અને નીતિગત માળખું

2026ની શરૂઆતમાં ગૃહ મંત્રાલય દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલી માર્ગદર્શિકાઓમાં કેટલીક શરતો નક્કી કરવામાં આવી છે:

– રાષ્ટ્રીય ગીત સાથે ગવાય ત્યારે *Vande Mataram*ના તમામ છ અંતરા ફરજિયાત છે.
– આવા પ્રસંગોમાં આ ગીત *Jana Gana Mana* પહેલાં ગાવું જરૂરી છે.
– ગાન દરમિયાન ઉપસ્થિત લોકોએ ઊભા રહેવું ફરજિયાત છે.

આ નિયમો રાષ્ટ્રપતિ અથવા રાજ્યપાલોની હાજરીવાળા ઔપચારિક સરકારી સમારોહોમાં, ધ્વજવંદન કાર્યક્રમોમાં, રાજ્યપાલોના ભાષણોમાં અને આવા જ અન્ય સત્તાવાર કાર્યક્રમોમાં લાગુ પડે છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, તેનો હેતુ ગીતને તેના સંપૂર્ણ ઐતિહાસિક સ્વરૂપમાં પુનઃસ્થાપિત કરવાનો અને સત્તાવાર પ્રસંગોમાં એકસમાન આચરણ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.

## પ્રતિક્રિયાઓ અને અસરો

### Congressનો પ્રતિસાદ

Kharge અને Sonia Gandhiની સૂચના કથિત રીતે ટૂંકું સંસ્કરણ ગાવાની હતી, પરંતુ Congressના મુખ્યમથક ખાતે સંપૂર્ણ ગાન કરવામાં આવવાથી પક્ષની અંદર અસંમતિ અથવા સંચારમાં ખામી હોવાનો સંકેત મળે છે. Congressના ટોચના નેતાઓ અગાઉ 1937ના ઠરાવનો બચાવ કરી ચૂક્યા છે અને જાહેર પ્રસંગોમાં ધાર્મિક છબીઓ પ્રત્યે સંવેદનશીલતા રાખવાની અપીલ કરી છે.

### જાહેર અને રાજકીય ચર્ચા

આલોચકોનું કહેવું છે કે સંપૂર્ણ ગીતને સંદર્ભ પ્રત્યેની સંવેદનશીલતા વિના ગાવાથી સંપૂર્ણપણે બહુધાર્મિક વાતાવરણ ધરાવતા સ્થળોએ તણાવ વધી શકે છે. જોકે, સમર્થકો સંપૂર્ણ ગાનને ઐતિહાસિક અને કાનૂની માપદંડોની યોગ્ય પરિપૂર્ણતા તરીકે જુએ છે.

આ ઘટના સંસદમાં ચાલી રહેલી ચર્ચામાં વધુ એક પરિમાણ ઉમેરે છે, જ્યાં પક્ષના વરિષ્ઠ નેતાઓ દેશભક્તિના પ્રદર્શન, ઐતિહાસિક અર્થઘટન અને ધર્મનિરપેક્ષ પ્રતીકવાદ અંગે સતત સામસામે આવી રહ્યા છે.

## મુખ્ય તથ્યો એક નજરમાં

– **નિર્દેશની તારીખ**: 28 જાન્યુઆરી, 2026
– **સંપૂર્ણ ગીતનો સમયગાળો**: આશરે 3 મિનિટ 10 સેકન્ડ
– **જરૂરિયાત**: તમામ છ અંતરા, શ્રોતાઓએ ઊભા રહેવું અને બંને સાથે ગવાય ત્યારે ગીત રાષ્ટ્રગીત પહેલાં ગાવું
– **1937નો ઠરાવ**: વિવિધ ધાર્મિક માન્યતાઓનું સન્માન કરવા માટે માત્ર પ્રથમ બે અંતરા
– **ઘટનાસ્થળ**: Congressનું મુખ્યમથક, નવી દિલ્હી
– **લાલ કિલ્લા ખાતે ગેરહાજર**: Congressનું વિપક્ષી નેતૃત્વ

—

આ પરિસ્થિતિ આગળ વધતાં, તે સમકાલીન ભારતમાં કાયદા, પરંપરા અને રાજકારણના જટિલ સંગમને ઉજાગર કરે છે. Kharge અને Sonia દ્વારા આપવામાં આવેલી નેતૃત્વની સૂચનાઓ કાનૂની ફરજ અને આંતરિક સર્વસંમતિ વચ્ચે સંતુલન સાધવાના સતત પ્રયાસ તરફ સંકેત આપે છે. જોકે, Congressના મુખ્યમથક ખાતે કરવામાં આવેલું સંપૂર્ણ ગાન રાષ્ટ્રવાદી પ્રતીકવાદને નબળો પાડવાનો ઇનકાર અથવા પક્ષના માળખામાં કેન્દ્રીય નિયંત્રણની મર્યાદા—બંનેમાંથી કોઈ એક બાબતને પ્રતિબિંબિત કરી શકે છે.

આવા પ્રતીકોને લઈને જાહેર પ્રતિક્રિયાઓ અને રાજકીય દાવપેચો વ્યાપક ચર્ચાઓને સતત વેગ આપી રહ્યા છે—રાષ્ટ્રવાદનું કેન્દ્ર ક્યાં છે, નેતૃત્વની જવાબદારી શું છે અને સાંસ્કૃતિક પ્રતીકો ભારતના લોકતંત્રમાં ધાર્મિક સંવેદનશીલતાઓ સાથે કેવી રીતે જોડાય છે તે અંગે.

This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.