**24 ऑगस्ट 2026** रोजी अमेरिकन सरकारने सीरियाला State Sponsors of Terrorism या यादीतून अधिकृतपणे हटवले. सीरिया **1979** पासून या यादीत होता. दमास्कसविषयीच्या अमेरिकेच्या परराष्ट्र धोरणातील हा मोठा बदल मानला जात आहे. राष्ट्राध्यक्ष Donald Trump यांनी **8 जुलै 2026** रोजी या दर्जाचे पुनरावलोकन करून तो रद्द करण्याचा हेतू कायदेमंडळाला कळवल्यानंतर सुरू झालेल्या वैधानिक 45 दिवसांच्या काँग्रेस पुनरावलोकन प्रक्रियेनंतर हा निर्णय घेण्यात आला.
—
## काय हटवण्यात आले आणि का
– **State Department** ने **Treasury** सोबत समन्वय साधून, State Sponsors of Terrorism designation rule अंतर्गत सीरियाचा दर्जा रद्द केला. राष्ट्राध्यक्ष **Ahmed al-Sharaa** यांच्या नेतृत्वाखालील नव्या सीरियन सरकारने केलेल्या सकारात्मक बदलांच्या मालिकेनंतर ही कारवाई करण्यात आली. **डिसेंबर 2024** मध्ये Bashar al-Assad यांचे सरकार पडल्यानंतर Ahmed al-Sharaa यांनी सत्ता स्वीकारली.
– सीरियाला यादीतून हटवण्यासोबतच, अमेरिकेने **Hay’at Tahrir al-Sham** (पूर्वी Nusrah Front म्हणून ओळखले जाणारे) या संघटनेवरील “Specially Designated Global Terrorist” (SDGT) दर्जाही रद्द केला. Treasury ने OFAC च्या Specially Designated Nationals (SDN) यादीतूनही या संघटनेचे नाव हटवले.
—
## कायदेशीर प्रक्रिया आणि त्याआधी झालेले बदल
– या निर्णयाची पायाभरणी Trump यांनी **30 जून 2025** रोजी स्वाक्षरी केलेल्या **Executive Order** द्वारे झाली. या आदेशाने सीरियावरील व्यापक निर्बंध कार्यक्रम समाप्त केला आणि निर्यात व परदेशी मदतीवरील निर्बंध उठवले. मात्र Assad युगातील अधिकारी, मानवाधिकारांचे उल्लंघन करणारे आणि अतिरेकी गट यांच्यावरील लक्ष्यित निर्बंध कायम ठेवण्यात आले.
– **8 जुलै 2026** रोजी Trump यांनी सीरियाचा State Sponsor of Terrorism दर्जा रद्द करण्याची प्रक्रिया पुढे नेणार असल्याची औपचारिक माहिती काँग्रेसला दिली. त्यामुळे 45 दिवसांचा नोटीस कालावधी सुरू झाला.
– हा कालावधी काँग्रेसच्या आक्षेपाशिवाय पूर्ण झाल्यानंतर State Department ने **24 ऑगस्ट** रोजी सीरिया आणि HTS यांना अधिकृतपणे यादीतून हटवण्याची प्रक्रिया अंतिम केली.
—
## अधिकाऱ्यांची वक्तव्ये
– **Secretary of State Marco Rubio** यांनी सांगितले की, या कारवाईद्वारे “राष्ट्राध्यक्ष Ahmed al-Sharaa यांच्या नेतृत्वाखालील सीरियन सरकारने केलेल्या सकारात्मक कृती आणि आंतरराष्ट्रीय दहशतवादापासून सीरियाला पूर्णपणे दूर ठेवण्यासाठी केलेल्या पुढील बांधिलकीची दखल घेतली जाते.”
– Reuters शी बोलताना सीरियाचे परराष्ट्रमंत्री **Asaad al-Shibani** यांनी या निर्णयामुळे गुंतवणुकीसमोरील “शेवटचा मोठा अडथळा” दूर झाला असून सीरियाचा जागतिक वित्तीय व्यवस्थेशी पुन्हा संपर्क प्रस्थापित होईल, असे म्हटले.
– al-Sharaa यांना लिहिलेल्या पत्रात राष्ट्राध्यक्ष Trump यांनी सीरियाच्या पुनर्बांधणीला अडथळा आणणारे “सर्व अडथळे” दूर करण्याचे आश्वासन दिले आणि अमेरिकन कंपन्या गुंतवणुकीसाठी सज्ज असल्याचे नमूद केले.
—
## परिणाम: आर्थिक आणि राजनैतिक
### आर्थिक परिणाम
– यादीतून हटवल्यामुळे परदेशी मदत, संरक्षणविषयक निर्यात, द्विप्रयोजन तंत्रज्ञान आणि आंतरराष्ट्रीय व्यवहारांशी संबंधित निर्बंध दूर होतात. या अडथळ्यांमुळे सीरियातील खासगी क्षेत्रातील गुंतवणूक मोठ्या प्रमाणात मर्यादित झाली होती.
– OFAC ने General License 25 देखील रद्द केला आहे. या परवान्यामुळे सीरियाशी संबंधित HTS संदर्भातील काही व्यवहारांना परवानगी होती. हा परवाना रद्द झाल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय कंपन्यांवरील अनुपालनाशी संबंधित अडचणी कमी होतात.
### व्यापक प्रादेशिक संदर्भ
– Hezbollah सारख्या गटांना आश्रय दिल्याचा आणि Iran ला आपल्या भूभागातून शस्त्रांची वाहतूक करण्याची परवानगी दिल्याचा आरोप अमेरिकेकडून सीरियावर दीर्घकाळ केला जात होता. सीरियाला या यादीतून हटवल्यामुळे Levant परिसरातील राजनैतिक समीकरण बदलत आहे.
– सीरिया आता State Sponsors of Terrorism या यादीअंतर्गत अधिकृतपणे एकाकी राहिलेला नसल्याने, al-Sharaa यांच्या नेतृत्वाखालील सरकारला पायाभूत सुविधा पुन्हा उभारणे, परदेशी गुंतवणूक आकर्षित करणे आणि यापूर्वी साशंक असलेल्या देशांच्या दृष्टीने वैधता मिळवणे अधिक सोपे होऊ शकते.
—
## यादीत कोण राहिले
सीरियाला हटवल्यानंतर, अमेरिकेने State Sponsors of Terrorism म्हणून घोषित केलेल्या देशांच्या यादीत आता केवळ **Cuba, Iran आणि North Korea** यांचा समावेश आहे.
—
## कोणते निर्बंध कायम राहतील
प्रशासनाने स्पष्ट केले की सीरिया हा देश म्हणून यादीतून हटवला असला, तरी काही व्यक्ती आणि संघटनांवरील निर्बंध कायम राहतील:
– Assad सरकारमधील माजी अधिकारी
– मानवाधिकारांचे उल्लंघन करणारे
– Captagon तस्करीत सहभागी संघटना
– ISIS आणि al-Qaeda शी संबंधित गटांसह इस्लामी अतिरेकी घटक
—
## ऐतिहासिक पार्श्वभूमी
सीरियाला **1979** मध्ये प्रथम State Sponsor of Terrorism म्हणून घोषित करण्यात आले. यामागे दहशतवादी गटांशी असलेले संबंध तसेच पॅलेस्टिनी गट आणि Hezbollah यांना दिलेले समर्थन ही कारणे होती. **Hafez al-Assad** आणि त्यांचे उत्तराधिकारी **Bashar al-Assad** यांच्या राजवटीतही ही चिंता कायम राहिली. अखेर **2024** च्या अखेरीस al-Sharaa यांच्या नेतृत्वाखाली सत्तांतर झाल्यानंतर परिस्थितीत बदल झाला.
—
## आता पुढे काय
– सीरियात प्रवेश करणाऱ्या परदेशी कंपन्या आणि गुंतवणूकदारांना आता नियामक जोखमींचा सामना तुलनेने कमी करावा लागेल. या यादीतून हटवल्यामुळे व्यापार, पायाभूत सुविधा विकास आणि आर्थिक पुनर्प्राप्तीसाठी मार्ग खुले होण्याची अपेक्षा आहे.
– राष्ट्राध्यक्ष al-Sharaa यांच्या नेतृत्वाखालील सरकारने दहशतवादविरोधी सहकार्य कायम ठेवण्याचे आश्वासन दिले आहे. त्यांच्या सरकारच्या सुरुवातीच्या प्रमुख राजनैतिक पावलांपैकी एक म्हणून सीरिया Global Coalition to Defeat ISIS मध्ये सहभागी झाला आहे.
– दरम्यान, आधीपासून तपासणीखाली असलेल्या व्यक्ती आणि संस्थांवरील निर्बंध कायम ठेवून, देशांतर्गत किंवा आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील आश्वासनांचे उल्लंघन झाल्यास त्यावर प्रतिक्रिया देण्यासाठी अमेरिकेने आपली साधने कायम ठेवली आहेत.
—
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
