પાકિસ્તાને 2023માં BRICSમાં જોડાવા માટે પોતાની અરજી ઔપચારિક રીતે રજૂ કરી હતી, છતાં તેની સભ્યપદ પ્રક્રિયા હજુ અનિશ્ચિતતામાં છે. ગયા વર્ષે BRICSએ Egypt, Ethiopia, Iran અને United Arab Emiratesને નવા સભ્યો તરીકે આવકાર્યા હોવા છતાં, Islamabadને હજુ સુધી મંજૂરી મળી નથી. BRICSમાં સર્વસંમતિની આવશ્યકતાને આધારે Indiaની અનિચ્છા મુખ્ય અવરોધ બની રહી છે.
અરજી કર્યા પછીના મહિને પાકિસ્તાનનો GDP વૃદ્ધિદર 3.70% રહ્યો હતો, જે તેની BRICSમાં જોડાવાની કોશિશ પાછળની તાત્કાલિક જરૂરિયાતને દર્શાવે છે. Islamabadને આશા છે કે BRICS તેની નાણાકીય મુશ્કેલીઓ હળવી કરવામાં અને World Bank તથા IMF જેવી પરંપરાગત સંસ્થાઓથી આગળના વિકલ્પો વૈવિધ્યસભર બનાવવામાં મદદ કરશે.
આખરે કઈ બાબત પાકિસ્તાનના સભ્યપદને મંજૂરી મળવાથી રોકી રહી છે?
## Indiaનો વીટો નિર્ણાયક
BRICSની સભ્યપદ પ્રક્રિયા મુજબ, નવા સભ્યોને સામેલ કરતી વખતે તમામ પૂર્ણ સભ્ય દેશોની સર્વસંમતિ જરૂરી છે. Beijing અને Moscowએ પાકિસ્તાનના સભ્યપદને સમર્થન આપ્યું હોવા છતાં, Indiaએ અરજી અટકાવી છે—અને તેની સ્થિતિ નિર્ણાયક અવરોધ બની રહી છે.
Shanghai Cooperation Organisationની ચર્ચાઓ અને રાજદ્વારી સંપર્કો ચાલુ હોવા છતાં, Indiaએ પોતાની સ્થિતિમાં કોઈ ફેરફારનો સંકેત આપ્યો નથી. વિરોધ ચાલુ રાખવાની આ ખાતરી, વર્તમાન BRICS સભ્યોમાં વ્યાપક સમર્થન હોવા છતાં, પાકિસ્તાનના પ્રવેશને અટકાવી રહી છે.
## સમર્થન મેળવવા Islamabadના પ્રયાસો
– Pakistani Foreign Officeએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે પાકિસ્તાન BRICSને “વિકાસશીલ દેશોનું મહત્વપૂર્ણ જૂથ” માને છે અને સભ્યપદથી વૈશ્વિક સહકાર મજબૂત થશે.
– પાકિસ્તાને સીધા જ Russia, China અને અન્ય BRICS સભ્યો પાસેથી સમર્થન માગ્યું છે.
– આ સાથે, Western lenders પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે Islamabadએ BRICS સમર્થિત નાણાકીય સંસ્થા New Development Bankમાં $580 millionનો હિસ્સો ખરીદ્યો છે.
## પાકિસ્તાનને શું લાભ મળી શકે
BRICSમાં જોડાવાથી પાકિસ્તાન પ્રભાવશાળી Global South અર્થવ્યવસ્થાઓના મંચનો ભાગ બની શકે છે. વિસ્તરેલું આ જૂથ હવે વિશ્વની આશરે 49% વસ્તી અને purchasing power parityના આધારે વૈશ્વિક GDPના લગભગ 40%નું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
India અને અન્ય BRICS સભ્યો વચ્ચેનો વેપાર નોંધપાત્ર રીતે વધ્યો છે. તાજેતરના અહેવાલ સમયગાળાઓ દરમિયાન જૂથમાં Indiaની નિકાસ 48.8% વધી, જે USD 64.3 billionથી વધીને USD 95.7 billion થઈ. Islamabadનું માનવું છે કે BRICS સાથે જોડાણથી વેપારની સંભાવનાઓને સમાન રીતે વેગ મળી શકે છે અને તેની આર્થિક સ્થિતિસ્થાપકતા મજબૂત થઈ શકે છે.
## આગળના પડકારો
રાજદ્વારી પ્રગતિ છતાં, Indiaની સ્થિતિમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી. BRICSના નિયમો હેઠળ, કોઈપણ પૂર્ણ સભ્ય અથવા ભાગીદાર દેશને સભ્યપદ મંજૂર કરાવવા માટે વર્તમાન સભ્યો વચ્ચે સર્વસંમતિ મેળવવી આવશ્યક છે.
પાકિસ્તાનનું કહેવું છે કે BRICSએ સમાવેશી બહુપક્ષીયતાને પ્રાથમિકતા આપી છે. પોતાની અરજી પર વિચાર કરતી વખતે તે સભ્ય દેશોને આ સિદ્ધાંત અનુસાર કાર્ય કરવા અપીલ કરી રહ્યું છે.
## આર્થિક પરિપ્રેક્ષ્ય
પાકિસ્તાનનું આ પગલું નાણાકીય નબળાઈ વચ્ચે આવ્યું છે. GDP વૃદ્ધિદર 3.7% હોવા છતાં, દેશ વધતા આર્થિક દબાણ, મોંઘવારી અને નવા રોકાણ તથા વેપારના અવસરોની જરૂરિયાતનો સામનો કરી રહ્યો છે.
New Development Bankમાં હિસ્સો મેળવવાની કોશિશ દર્શાવે છે કે IMF અને World Bank પાસેથી મળતા ભંડોળ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે પાકિસ્તાન બહુપક્ષીય ઉકેલો અપનાવવા પ્રતિબદ્ધ છે.
—
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
