Source :- BBC PUNJABI
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Zohaib Hussain/IndiaPictures/Universal Images Group via Getty Images
ਕਈ ਲੋਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਲਪੇਟ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸਮੋਸੇ ਅਤੇ ਪਕੌੜੇ ਅਕਸਰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ‘ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਸਮੋਸਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਜਾਂ ਛਪੇ ਹੋਏ ਪਰਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਪਾਰਸਲ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪੱਤਲ ਜਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਪਾਰਸਲ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸੀ ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ।
ਹੁਣ ਸਮੋਸੇ, ਪਕੌੜੇ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹੀ ਤਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਰੋਸਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੀਆਂ ਥੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਸਲ ਪੈਕ ਹੋਣ ਲੱਗੇ ਹਨ।
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਖਾਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਅਥਾਰਟੀ ਯਾਨੀ ਐਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਸਟ੍ਰੀਟ ਫੂਡ ਵੇਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਹੋਟਲਾਂ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਕੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ?
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੋਸੇ ਅਤੇ ਪਕੌੜੇ ਵਰਗੀਆਂ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਛਪੇ ਹੋਏ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਦੇਣਾ ਜਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਪਰੋਸਣਾ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਾਗਜ਼ ਉੱਤੇ ਛਪਾਈ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀਸਾ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਇਸ ਕਾਗਜ਼ ਉੱਤੇ ਗਰਮ ਸਮੋਸਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਦਾਰਥ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਖਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਹੜੀ-ਠੇਲੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਲਪੇਟ ਕੇ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ ਸੀ।
ਇਸ ਬਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਰੱਖ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਦੇ ਖਾਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਯਾਨੀ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਨਿਯਮ, 2018 ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਖਾਣਾ ਰੱਖਣ ਜਾਂ ਪਰੋਸਣ ਲਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਜਾਂ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ।
ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਹੜੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ?
- ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਵਾਧੂ ਤੇਲ ਸੋਖਣ ਲਈ।
- ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਾਂ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਲਈ।
- ਖਾਣਾ ਪਰੋਸਣ ਲਈ।
- ਖਾਣਾ ਪੈਕ ਕਰਨ ਲਈ।
ਡਾਕਟਰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Soumyabrata Roy/NurPhoto via Getty Images
ਅਖ਼ਬਾਰ ਉੱਤੇ ਗਰਮ ਸਮੋਸਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਰੱਖ ਕੇ ਖਾਣ ਨਾਲ ਕੀ ਖ਼ਤਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਕੁਰਨੂਲ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਸ਼ਿਆਮ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਡਾਕਟਰ ਸ਼ਿਆਮ ਪ੍ਰਸਾਦ ਸੋਨੋਲੋਜਿਸਟ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਛਪਾਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਨਾਲ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਛਪਾਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਛਪਾਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਸੀਸਾ ਯਾਨੀ ਲੈਡ ਨਾਮ ਦੀ ਧਾਤੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਕੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਕੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹੋਰ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਾਲ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਘਰਾਂ ‘ਚ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਰੋਟੀ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ‘ਤੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਇਸ ਆਦਤ ਦਾ ਅਸਰ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ ਉੱਤੇ ਗੰਭੀਰ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ। ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਛਪੇ ਹੋਏ ਕਾਗਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਖਾਣਾ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੱਚੇ ਦੇ ਬਣਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋਣ, ਬੱਚੇ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਅਪੰਗਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮਰੇ ਹੋਏ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਿਰਫ਼ ਫੂਡ-ਗ੍ਰੇਡ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਲਾਹ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, NOAH SEELAM/AFP via Getty Images
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਖਾਣੇ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਖਾਣੇ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਫੂਡ-ਗ੍ਰੇਡ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਖਾਣਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਾਗਜ਼, ਪੇਪਰ ਬਾਕਸ, ਪਲੇਟ ਅਤੇ ਕੱਪ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਫੂਡ-ਗ੍ਰੇਡ ਮਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਜਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ।
ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਕੀ ਖ਼ਤਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀ ਛਪਾਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਬਾਈਂਡਰ, ਰੰਗ, ਰਸਾਇਣ, ਮਿਨਰਲ ਆਇਲ ਹਾਈਡਰੋਕਾਰਬਨ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਗਰਮ ਸਮੋਸਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਅਖ਼ਬਾਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਗਰਮੀ ਕਰਕੇ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਰਸਾਇਣ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਨਾਲ ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਫ਼ਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਮੱਸਿਆ
ਡਾਕਟਰ ਸ਼ਿਆਮ ਪ੍ਰਸਾਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ‘ਅਖ਼ਬਾਰ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੰਘਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਧੂੜ, ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੰਦਗੀ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਬਿਮਾਰ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।’
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋ?
ਕੁਝ ਲੋਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਤੇਲ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪੈਕ ਕਰਨ ਲਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਖਾਣਾ ਜਾਂ ਕੋਈ ਤਲੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਖਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਮੋਸਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਟੇਨਲੈੱਸ ਸਟੀਲ ਦੇ ਬਰਤਨਾਂ, ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਜਾਂ ਕੱਚ ਦੇ ਬਰਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੋਸਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੈ।
ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਵੇਚਣ ‘ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਿੱਥੇ ਕਰੀਏ?
ਜੇ ਕੋਈ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਜਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਜਾਂ ਛਪੇ ਹੋਏ ਪਰਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਮੋਸਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਰੱਖ ਕੇ ਵੇਚਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲੋਕ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਕੋਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ: www.fssai.gov.in ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਖਾਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਪੋਰਟਲ ਯਾਨੀ FoSCoS: foscos.fssai.gov.in/consumergrievance
ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ: ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਸਿੱਧੇ ਭੇਜਣ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਜਾਣਨ ਲਈ ਗੂਗਲ ਪਲੇਅ ਸਟੋਰ ਜਾਂ ਐਪਲ ਐਪ ਸਟੋਰ ਉੱਤੇ ਉਪਲਬਧ ਐਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ: www.fssai.gov.in
ਟੋਲ-ਫ੍ਰੀ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਨੰਬਰ: 1800-11-2100। ਇਹ ਸੇਵਾ 24 ਘੰਟੇ ਉਪਲਬਧ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕਲੈਕਟਿਵ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ
source : BBC PUNJABI
