मोहम्मद आसिफ, ज्याला हाशिम मूसा या नावाने अधिक ओळखले जाते आणि भारतीय सुरक्षा यंत्रणांच्या मते जो लष्कर-ए-तैयबाचा पहलगाम हल्ल्याचा सूत्रधार होता, त्याने जम्मू-काश्मीरच्या जंगलात लपून राहताना आपल्या गोळी लागलेल्या जखमांवर उपचार करण्यासाठी आयुर्वेदाचा आधार घेतला. अधिकाऱ्यांच्या म्हणण्यानुसार, या काळात मूसाने वापरलेला प्रमुख नैसर्गिक उपचार म्हणजे शुद्ध मध.
—
## जंगलातील बंडखोराची व्यथा
“ऑपरेशन शेरुवाली”दरम्यान डोरिमल-गंभीर मोगला परिसरातील राजौरी चकमकीत मूसा गंभीर जखमी झाला. भारतीय सुरक्षा दलांनी सुरू केलेल्या या दहशतवादविरोधी मोहिमेमुळे त्याला योग्य वैद्यकीय उपचार मिळणे कठीण झाले. अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, मूसा आणि त्याचा साथीदार यासिर यांनी जखमा स्वच्छ करण्यासाठी आणि त्या भरून येण्यासाठी आयुर्वेदात प्रसिद्ध असलेल्या मधाचा वापर करण्यास प्राधान्य दिले.
नंतर यासिरच्या फोनमधून मिळालेल्या छायाचित्रांमध्ये मधाने उपचार केलेल्या या जखमांचे फोटो आढळले. हे फोटो पाकिस्तानातील त्यांच्या हँडलर्सना पाठवण्यात आले होते. त्यांनी शुद्ध मधाचा समावेश असलेल्या अचूक आयुर्वेदिक उपचारपद्धतीच्या सूचना दिल्या होत्या.
—
## पहलगाम हल्ल्यातील भूमिका आणि पार्श्वभूमी
मूसावर जम्मू-काश्मीरमधील लष्कर-ए-तैयबाचा ऑपरेशनल कमांडर असल्याचा आरोप आहे. तसेच, 2025 मधील पहलगाम दहशतवादी हल्ल्याचा कट रचण्यात त्याने महत्त्वाची भूमिका बजावल्याचे सांगितले जाते. त्याच्या पार्श्वभूमीत पाकिस्तान लष्कराच्या स्पेशल सर्व्हिसेस ग्रुप (SSG) मध्ये माजी कमांडो म्हणून सेवा बजावल्याचा आरोपही आहे.
सप्टेंबर 2026 च्या अखेरीस, बडगाममधील युसमर्ग येथे उच्च-उंचीवरील मोहिमेदरम्यान भारतीय लष्कराच्या जवानांनी एका मोठ्या कारवाईत मूसाला ठार केले. या कारवाईत त्याचा साथीदार यासिरही ठार झाला.
—
## शोधमोहीम आणि आयुर्वेदाची भूमिका
### मोहिमेची कालरेषा
– “ऑपरेशन शेरुवाली” या नावाने ओळखली जाणारी ही दीर्घकाळ चाललेली दहशतवादविरोधी मोहीम, पूंछ-राजौरी क्षेत्रातील घनदाट जंगलात लपल्याचे मानले जाणाऱ्या मूसा आणि यासिरला लक्ष्य करून राबवण्यात आली.
– ही मोहीम 45 दिवसांहून अधिक काळ चालली. त्यात सातत्यपूर्ण गुप्तचर माहिती संकलन आणि शोधमोहीमांचा समावेश होता.
### शेवटचा पर्याय म्हणून आयुर्वेद
सुरक्षा घेरावामुळे हालचालींवर मर्यादा आल्या आणि औपचारिक वैद्यकीय सुविधा उपलब्ध होण्याचे मार्ग बंद झाले, तेव्हा मूसाने कथितरित्या आयुर्वेदिक उपचारांचा आधार घेतला. त्याच्या हँडलर्सनी त्याच्याशी संपर्क कायम ठेवत शुद्ध मध त्याच्यापर्यंत पोहोचेल याची व्यवस्था केली. त्यामुळे दूरवरून जखमांवर पट्ट्या बांधणे शक्य झाले.
—
## व्यापक संदर्भ आणि परिणाम
आधुनिक वैद्यकीय उपचार उपलब्ध नसलेल्या दुर्गम किंवा संघर्षग्रस्त भागांत जखमांवर उपचार करण्यासाठी मधासारख्या आयुर्वेदिक उपायांचा वापर होणे असामान्य नाही. मधामध्ये दीर्घकाळापासून ज्ञात असलेले जंतुनाशक गुणधर्म आहेत आणि विविध पारंपरिक उपचारपद्धतींमध्ये त्याचा वापर केला जातो. मात्र, दहशतवादविरोधी कारवाईपासून बचाव करताना अशा उपचारांचा वापर करावा लागणे, मूसाची परिस्थिती किती गंभीर होती आणि जिवंत राहण्यासाठी फरार व्यक्ती किती टोकाचे प्रयत्न करतात, हे अधोरेखित करते.
अधिकाऱ्यांनी जाहीर केलेल्या जप्त छायाचित्रांमधून केवळ त्याच्या जखमांची तीव्रता स्पष्ट होत नाही, तर सशस्त्र कारवायांमध्ये सहभागी असतानाही तो अपारंपरिक वैद्यकीय मदतीवर अवलंबून होता, हेही दिसून येते. अशा सूचना सीमापारून आल्याने रसदव्यवस्था, संपर्काचे मार्ग आणि गुप्त नेटवर्कमधून होणाऱ्या पुरवठ्याच्या हालचालींबाबत प्रश्न उपस्थित होतात.
—
## अंतिम कारवाई आणि त्यानंतरचे परिणाम
युसमर्ग येथे झालेल्या कारवाईला केवळ लष्कर-ए-तैयबाच्या एका महत्त्वाच्या नेत्याचा खात्मा म्हणूनच नव्हे, तर दहशतवादी कठीण भूप्रदेश आणि मर्यादित साधनसामग्रीशी कशा प्रकारे जुळवून घेतात, हे उघड करणारी कारवाई म्हणूनही मोठे धोरणात्मक महत्त्व आहे. मूसा आणि यासिरच्या मृत्यूने त्या क्षेत्रातील दहशतवादी प्रतिकाराचा एक अध्याय संपुष्टात आला आहे. मात्र, जिवंत राहण्यासाठी त्यांना किती टोकाचे प्रयत्न करावे लागले, यासंबंधीच्या खुलाशांमधून प्रत्यक्ष परिस्थितीचे कठोर वास्तव समोर येते.
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
