8 નવેમ્બર, 2026ના રોજ ભારતીય ચેસે એક અવિસ્મરણીય અધ્યાય નોંધાવ્યો: મધ્ય પ્રદેશના 22 વર્ષીય Anuj Shrivatri ફિલિપાઇન્સના Ozamiz Cityમાં યોજાયેલી 7મી ASEAN Plus Individual Open Championshipમાં વિજય મેળવ્યા બાદ દેશના 100મા ચેસ ગ્રાન્ડમાસ્ટર બન્યા. Anujએ માત્ર દુર્લભ વ્યક્તિગત ગૌરવ જ હાંસલ કર્યું નથી, પરંતુ તેઓ પોતાના રાજ્યમાંથી ઉભરી આવેલા પ્રથમ ગ્રાન્ડમાસ્ટર પણ બન્યા છે — જે વ્યક્તિગત તેમજ રાષ્ટ્રીય સ્તરે એક ઐતિહાસિક સિદ્ધિ છે.
આ નિર્ણાયક સ્પર્ધામાં Anujની શરૂઆત નિરાશાજનક રહી હતી અને તેઓ પ્રથમ રાઉન્ડમાં હારી ગયા હતા. જોકે, નિરાશ થયા વિના તેમણે આગામી આઠ રાઉન્ડમાં મજબૂત વાપસી કરી અને છ જીત નોંધાવી. તેઓ કુલ સાત પોઈન્ટ સાથે પૂર્ણ થયા, જે વિયેતનામના ગ્રાન્ડમાસ્ટર Nguyen Duc Hoa કરતાં અડધો પોઈન્ટ વધુ હતો, જ્યારે સ્થાનિક фавરિટ Nouri Alekhine ત્રીજા સ્થાને રહ્યા.
—
## એક અલગ માર્ગ દ્વારા મળેલી મોટી છલાંગ
આ વખતે Anujનો ગ્રાન્ડમાસ્ટર (GM) ખિતાબ મેળવવાનો માર્ગ ઓછો પરંપરાગત, પરંતુ એટલો જ માન્ય હતો. ASEAN Plus ટુર્નામેન્ટ જીતવાથી તેમણે સીધો ખિતાબ મેળવ્યો, કારણ કે આ સ્પર્ધામાં વિજેતાને **સીધો GM ખિતાબ** આપવાની ખાસ જોગવાઈ હતી. આ ફોર્મેટે સામાન્ય રીતે જરૂરી એવા 27 ક્લાસિકલ રમતોમાં ત્રણ GM નોર્મ્સ મેળવવાની અને FIDE Elo રેટિંગ 2500થી વધુ કરવાની શરતને બાયપાસ કરી.
સ્પર્ધા સમયે Anujનું રેટિંગ 2450 હતું અને જૂનમાં તેમનું સર્વોચ્ચ Elo રેટિંગ 2483 હતું. આ ટુર્નામેન્ટમાં તેમનું પરફોર્મન્સ રેટિંગ 2586 હતું — જે પ્રભાવશાળી આંકડો છે, પરંતુ સામાન્ય નિયમો હેઠળ GM નોર્મ માટે જરૂરી 2600થી હજુ ઓછું છે. આ આંકડાઓ છતાં, ખાસ જોગવાઈ હેઠળ તેમને સંપૂર્ણ GM ખિતાબ આપવામાં આવ્યો.
—
## 100ના આંકડાનું મહત્વ
ભારતીય ચેસે 1987–88માં પ્રથમ વખત GM સફળતાનો સ્વાદ ચાખ્યો હતો, જ્યારે Viswanathan Anandએ Coimbatoreમાં Shakti Finance International Tournament જીત્યા બાદ દેશના પ્રથમ ગ્રાન્ડમાસ્ટર બન્યા હતા. લગભગ ચાર દાયકામાં એક GMનો આંકડો વધીને 100 થયો છે — જે ભારતમાં આ રમતના ઝડપી વિકાસનું પ્રતિબિંબ છે.
તાજેતરના વર્ષોમાં વિકાસની ગતિ નોંધપાત્ર રીતે તેજ બની છે. આજથી 15 વર્ષ પહેલાં ભારત પાસે માત્ર 30 ગ્રાન્ડમાસ્ટર હતા. 2022 ઓલિમ્પિયાડ સુધીમાં આ સંખ્યા 75 થઈ હતી, અને હવે આજે તે 100 પર પહોંચી ગઈ છે.
Tamil Nadu હજુ પણ GMની સંખ્યામાં અગ્રેસર છે અને અત્યાર સુધીમાં તેણે લગભગ 38-39 GM આપ્યા છે. Maharashtraએ પણ 10થી વધુ GM આપ્યા છે. પરંતુ Anujની સિદ્ધિ Madhya Pradesh માટે એક નવો અધ્યાય ખોલે છે — GMની યાદીમાં શૂન્યથી એક સુધીની સફર.
—
## દિગ્ગજો અને સમુદાયની પ્રતિક્રિયાઓ
ભારતના પ્રથમ ગ્રાન્ડમાસ્ટર અને પાંચ વખતના વિશ્વ ચેમ્પિયન Viswanathan Anandએ ગૌરવ સાથે પ્રતિક્રિયા આપી. તેમણે આ પ્રસંગને “a remarkable milestone, the pace especially says a lot” ગણાવ્યો. Anandએ યાદ કર્યું કે 15 વર્ષ પહેલાં માત્ર 30 GM હતા અને 2022 ઓલિમ્પિયાડ સુધીમાં ઘણા લોકોએ 75 GMની આશા રાખી હતી — પરંતુ માત્ર ચાર વર્ષમાં 100 સુધીની છલાંગ અપેક્ષાઓ કરતાં પણ વધુ રહી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે આ ક્ષણ સૌને થોભીને પ્રગતિની કદર કરવાની તક આપે છે.
જાહેર મંચો પર Anujની જીતની પ્રશંસા પણ કરવામાં આવી હતી. All India Chess Federation (AICF)ના પ્રમુખ Nitin Narangએ તેમનું સન્માન કર્યું અને આશા વ્યક્ત કરતાં લખ્યું: “Onwards to 200 Grandmasters!”
—
## મહત્વપૂર્ણ પડાવ અને પ્રથમ સિદ્ધિઓ
– Anuj Shrivatri ભારતના **100મા GM** અને Madhya Pradeshમાંથી **પ્રથમ** GM બન્યા.
– તેમનો જન્મ 2004માં થયો હતો. તેમણે 2019માં International Master (IM)નો ખિતાબ મેળવ્યો હતો.
– જૂન 2026માં તેમનું અત્યાર સુધીનું સર્વોચ્ચ રેટિંગ 2483 રહ્યું હતું.
– ટુર્નામેન્ટની શરૂઆતની રમત હાર્યા છતાં, તેમણે આગામી આઠમાંથી છ રમતો જીતી અને 7/9 પોઈન્ટ સાથે સ્પર્ધા પૂર્ણ કરી.
—
## ભારતીય ચેસ પર વ્યાપક વિચારણા
Anujનો ઉદય સમગ્ર ભારતમાં પ્રતિભાના મજબૂત વિસ્તરણને દર્શાવે છે. 2010થી અત્યાર સુધીમાં 100માંથી લગભગ 80 GM ઉભરી આવ્યા છે, જે ભૂતકાળના ગૌરવ કરતાં વધુ મજબૂત આધુનિક પેઢીને રેખાંકિત કરે છે.
ભારતીય ચેસમાં મહિલાઓએ પણ પ્રગતિ કરી છે. બે દાયકાથી વધુ સમય પહેલાં 15 વર્ષની ઉંમરે Koneru Humpy ભારતની પ્રથમ મહિલા ગ્રાન્ડમાસ્ટર બની હતી. ત્યારબાદ Harika Dronavalli, R. Vaishali અને Divya Deshmukhએ પણ આ યાદીમાં ઉમેરો કર્યો છે, જેના કારણે મહિલા GMની કુલ સંખ્યા ચાર થઈ છે અને દરેકે પોતાની રીતે અવરોધો તોડ્યા છે.
ભારતીય ચેસમાં Anandની ભૂમિકા પણ બદલાઈ છે: અગ્રણી ખેલાડીથી લઈને માર્ગદર્શક, આયોજક અને કોચ સુધી. તેમની એકેડેમી — WestBridge Anand Chess Academy (WACA) — હવે વર્તમાન વિશ્વ ચેમ્પિયન D Gukesh સહિત યુવા પ્રતિભાઓને તાલીમ આપે છે.
—
## આગળના સમય માટે તેનો અર્થ
Anujનો ઉદય ભારતના સુધરતા ચેસ માળખાનો સંકેત આપે છે: વધુ ટુર્નામેન્ટો, વધુ સારું કોચિંગ, વૈશ્વિક સ્પર્ધામાં વધતી પહોંચ અને GM પ્રતિભામાં વ્યાપક ભૌગોલિક પ્રતિનિધિત્વ.
નાણાકીય પડકારો હજુ પણ યથાવત છે — પ્રવાસ, કોચિંગ અને નોર્મ-ટુર્નામેન્ટોમાં સમય અને સંસાધનોનો ખર્ચ થાય છે — પરંતુ વિશેષ ટુર્નામેન્ટ ફોર્મેટ અને વધતી ઓળખ ભવિષ્યના આશાવાદીઓ માટે વધુ સમાવેશી માર્ગો તરફ સંકેત આપે છે.
હવે 100નો આંકડો પાર થઈ ગયો છે, તેથી લક્ષ્યાંકો પણ વિસ્તરશે. ચેસ સમુદાયના ઘણા લોકો માટે આગામી 100 ગ્રાન્ડમાસ્ટર હવે દૂરનું સ્વપ્ન નહીં, પરંતુ નજર સામે દેખાતું શક્ય લક્ષ્ય છે.
—
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
