ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ದೇಶಾದ್ಯಂತ, ನವದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವರದಿಯಾಗಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಕುರಿತು ಸ್ವತಂತ್ರ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲು ಐದು ಸದಸ್ಯರ ಉನ್ನತಾಧಿಕಾರ ತನಿಖಾ ಸಮಿತಿ (HPEC)ಯನ್ನು ರಚಿಸಿದೆ. ಪೊಲೀಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಿಬ್ಬರ ಮೇಲೂ ಕೇಳಿಬಂದಿರುವ ಕ್ರೌರ್ಯ ಹಾಗೂ ದುರ್ವರ್ತನೆಯ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿರುವ ಸಮಿತಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಮಾಜಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಆರ್. ಸುಭಾಷ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ:
– ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ರವಿ ಶಂಕರ್ ಝಾ
– ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಮಾಜಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಶಾಲಿಂದರ್ ಕೌರ್
– ಮಾಜಿ CBI ನಿರ್ದೇಶಕ ರಿಷಿ ಕುಮಾರ್ ಶುಕ್ಲಾ
– ಮೇಘಾಲಯದ ನಿವೃತ್ತ ಪೊಲೀಸ್ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕ ಡಾ. ಎಲ್.ಆರ್. ಬಿಷ್ಣೋಯಿ
## ತನಿಖೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ
ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಅತಿಯಾದ ಬಲಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳನ್ನು HPEC ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್ಗಳು, ವಿದ್ಯುತ್ ಬ್ಯಾಟನ್ಗಳು, ಲಾಠಿ ಪ್ರಹಾರ, ಅಶ್ರುವಾಯು ಮತ್ತು ಹಿಂಸಾಚಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದ ಗುರುತು ಇಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಡುಪಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಬಳಕೆಯೂ ಸೇರಿವೆ. ಅನಧಿಕೃತ ನಿಗಾವಹಣೆ, ಮಹಿಳಾ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಹಕ್ಕುಗಳಾದ ಗೌಪ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕಿನ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಆರೋಪಗಳನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಿಂದ ನಡೆದಿರುವ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಆರೋಪಗಳಿಗೂ ಸಮಿತಿ ಮಹತ್ವ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ, ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಉಂಟಾದ ಗಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಕುಟುಂಬಗಳು ಅನುಭವಿಸಿದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆಘಾತವೂ ಸೇರಿವೆ.
## ಆದೇಶ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಉಲ್ಲೇಖಿತ ವಿಚಾರಗಳು
HPEC ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
– ಪೊಲೀಸರು ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಸಮ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಲಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆಯೇ, ಹಾಗೆಯೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಥವಾ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಪಾಲಿಸಲಾಗಿತ್ತೇ ಎಂಬುದು.
– ಬಂಧನ ಅಥವಾ ಬಲಪ್ರಯೋಗದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಹೆಸರು ಫಲಕಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಸಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಸೇರಿದಂತೆ, ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು.
– ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆಸಲಾದ ನಿಗಾವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆ.
– ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಕಿರುಕುಳ, ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯ ಹಂತದ ಬಲಿಪಶೂಕರಣದ ಕುರಿತು ಬಂದಿರುವ ದೂರುಗಳು.
– ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವಿನ ಸಮರ್ಪಕತೆ ಮತ್ತು ಬಾಧಿತರಿಗಾಗಿ ಪರಿಹಾರದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು.
– ಶಾಂತಿಯುತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ತಡೆಯಲು ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತೆ, 2023ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 163ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಡಿಸಲಾಗುವ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು.
ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳ ಪರವಾಗಿ, ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
– ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಾಪಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಮತ್ತು ಅರೆಸೈನಿಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಉಂಟಾದ ಗಾಯಗಳು.
– ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು, ವಾಹನಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಉಂಟಾದ ಹಾನಿ.
## ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಂಡುಹಿಡಿತ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನೀಡಿದ ಆದೇಶಗಳು
ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜಾಯ್ಮಾಲ್ಯ ಬಾಗ್ಚಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿ. ಮೋಹನಾ ಅವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮೂವರು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳ ಪೀಠವು, ಆರಂಭಿಕ ಸಲ್ಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಅರ್ಜಿದಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳು ತಟಸ್ಥ ಹಾಗೂ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವಷ್ಟು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತು. ಗಂಭೀರ ಗಾಯಗಳು, ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗದ ಸಾಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮಾನದಂಡಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಆರೋಪಗಳ ವರದಿಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಕ್ರಮದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಒತ್ತಿಹೇಳಿತು.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದೆ:
– CCTV ಮತ್ತು ಡ್ರೋನ್ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳು
– ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಡಿಯೋ ದಾಖಲೆಗಳಿಂದ ಲಭಿಸಿದ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ಗಳು
– ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೈರ್ಲೆಸ್ ಸಂವಹನ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು PCR ಕರೆಗಳು
ಈ ಎಲ್ಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲದೆ HPECಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಬೇಕು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಗುರುತುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅನಾಮಧೇಯ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಸಾಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ಸೂಚಿಸಬಹುದು.
## ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಅವಧಿ
ಅತಿಯಾದ ಬಲಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಡೆದ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಆರೋಪಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಮಧ್ಯಂತರ ವರದಿಯನ್ನು HPEC “ಅತ್ಯಂತ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ” ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10, 2026ರಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಸಮಿತಿಯ ರಚನೆಯಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಆಂತರಿಕ ಶಿಸ್ತು ಕ್ರಮಗಳು ಅಥವಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
## ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕ್ರಮ, ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಕುರಿತು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಘಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಮಾಜಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಕ, ರಾಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಭಿನ್ನಮತವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ—ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಉಲ್ಲೇಖಿತ ವಿಚಾರಗಳು ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕು, ಮುಕ್ತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ, ಗೌಪ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಗರಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.
ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ನೈಜ-ಸಮಯದ ನಿಗಾವಹಣೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಸಂಘಟನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವಲಂಬಿತವಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಉನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿರುವ ಈ ನಿರ್ದೇಶನವು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಘರ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ನಿದರ್ಶನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದು.
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
